Perdelerde kapı, pencere ve tesisat geçişi için boşluklar bırakılır. Büyük boşluklar perdeyi iki veya daha fazla parçaya böler. Bu parçalar, boşluk üstünde kalan kısa ve yüksek kirişlerle birbirine bağlanır. Bu elemanlara bağ kirişi denir.
Boşluk kenarları
Boşluk kenarı, perdenin yeni bir ucudur. Boşluk büyükse kenarlarda uç bölgesi oluşturulur ve kolon gibi sarılır. Küçük boşluklarda ise kenarlara ek düşey ve yatay donatılar konur ve boşluk köşelerinde çapraz takviye çubukları kullanılır.
Bağ kirişleri
Bağ kirişi, iki perde parçasını birbirine bağlayarak birlikte çalışmalarını sağlar. Deprem sırasında bağ kirişleri büyük kesme kuvvetleri ve dönmeler yaşar. Bağ kirişinin davranışı, açıklığının yüksekliğine oranına bağlıdır.
Çapraz donatılı bağ kirişleri
Kısa ve yüksek bağ kirişlerinde, klasik boyuna donatı ve etriye düzeni yerine çapraz donatı demetleri kullanılır. Bu demetler kirişin bir köşesinden karşı köşesine uzanır ve her demet ayrı etriyelerle sarılır. Çapraz donatı, bağ kirişinin kesme kuvvetini çok daha etkili biçimde taşımasını sağlar. Yönetmelik hangi durumda çapraz donatı gerektiğini kiriş geometrisine ve kesme kuvvetinin büyüklüğüne bağlar.
Detayda zorluklar
Çapraz donatılı bağ kirişi, perde uç bölgeleriyle kesiştiği yerde yoğun bir donatı düzeni oluşturur. Çapraz demetlerin perde içine yeterli boyda uzatılması gerekir. Detay çizilirken demetlerin perde düşey donatıları arasından geçebileceği kontrol edilmelidir.
Tesisat boşlukları
Küçük tesisat boşlukları için çoğu zaman perde donatısı boşluk çevresinde kaydırılır ve kesilen çubuklar kadar ek donatı boşluk kenarlarına konur. Konunun döşemedeki karşılığı için döşeme boşlukları yazımıza bakabilirsiniz.
Sık sorulanlar
Bağ kirişinde çapraz donatı ne zaman gerekir?
Kısa ve yüksek bağ kirişlerinde, kesme kuvveti yönetmelikteki sınırı aştığında.