DWG sürümleri ve kaydetme formatı: eski sürümde açma sorunu

Bir DWG dosyasının "sürümü", dosyanın hangi AutoCAD kuşağının yazdığı biçimde kaydedildiğini gösterir. Programın sürümüyle aynı şey değildir: AutoCAD her yıl yeni sürüm çıkarır, ama DWG biçimi yalnızca birkaç yılda bir değişir. Bu ayrımı bilmek, "dosya açılmıyor" telefonlarının çoğunu baştan önler.

DWG sürümü ile AutoCAD sürümü neden aynı değil?

Autodesk, DWG biçimini her yıl değil, yeni nesne türleri veya yapısal değişiklikler gerektiğinde günceller. Örneğin AutoCAD 2018 ile gelen biçim, AutoCAD 2027'de de varsayılan kaydetme biçimi olarak kullanılmaya devam ediyor. Yani 2019, 2022 veya 2026 sürümüyle kaydedilmiş bir pafta, dosya yapısı bakımından "2018 DWG" dosyasıdır.

Uyumluluk tek yönlüdür: yeni program eski dosyayı her zaman açar, eski program ise kendisinden sonra gelen biçimi tanımaz. AutoCAD 2016 kullanan bir müteahhit ofisi, 2018 biçiminde kaydedilmiş dosyanızı açamaz; oysa siz onun dosyasını sorunsuz açarsınız. Mimari ve statik ofis arasında dosya alışverişinde yaşanan aksaklıkların önemli bir kısmı bu yüzden çıkar; koordinasyonun diğer başlıkları için mimari ve statik proje koordinasyonu yazımıza bakabilirsiniz.

DWG sürümleri tablosu: hangi biçimi hangi program açar?

Aşağıdaki tabloda DWG biçimleri, bu biçimi yerel olarak kullanan AutoCAD sürümleri ve dosyanın başında yazan iç kod yer alıyor. İç kod, dosyanın ilk altı karakteridir ve sürümü kesin olarak tespit etmenizi sağlar.

Tabloyu şöyle okuyun: karşı taraf AutoCAD 2015 kullanıyorsa, 2013 satırına düşer; ona en fazla 2013 biçiminde dosya gönderebilirsiniz. AutoCAD 2011 kullanıyorsa 2010 biçimi gerekir. AutoCAD 2018 ve sonrası kullanan herkes için 2018 biçimi yeterlidir.

AutoCAD dışındaki DWG tabanlı programlar (GstarCAD, BricsCAD, ZWCAD gibi) da aynı biçim adlarını kullanır. Kaydetme penceresinde "AutoCAD 2018 Drawing" ya da "AutoCAD 2013 Drawing" seçeneklerini görürsünüz. Programın kendi yıl numarası, dosyanın hangi biçimde yazıldığını göstermez.

Bir DWG dosyasının sürümü nasıl öğrenilir?

Elinize gelen dosyanın hangi biçimde olduğunu bilmek, özellikle "bende açılıyor, onda açılmıyor" durumunda ilk yapılacak iştir. Birkaç yöntem var:

1. Metin editörüyle bakmak: DWG dosyasını Not Defteri gibi bir editörle açın (dosyayı kaydetmeden kapatın). İlk satırın başındaki altı karakter iç koddur. AC1032 görüyorsanız dosya 2018 biçimindedir. Büyük dosyalarda editör yavaş açılabilir; yine de yalnızca ilk karakterlere bakmanız yeterlidir.
2. Açılış uyarısı: Dosyayı eski bir programla açmaya çalıştığınızda, program dosyanın kendisinden yeni bir biçimde olduğunu bildiren bir hata verir. Bu, biçimin sizin sürümünüzden yeni olduğunu gösterir ama hangisi olduğunu söylemez.
3. DWG TrueView: Autodesk'in ücretsiz görüntüleyicisi DWG TrueView ile dosyayı açıp dönüştürme aracında biçimi görebilirsiniz.

Ofiste düzenli olarak dışarıdan dosya alıyorsanız, gelen dosyanın kodunu not etmek, karşı tarafın hangi sürümle çalıştığını da öğrenmenin pratik bir yoludur. Bu bilgiyi proje iletişim listesine yazmak, her gönderimde aynı soruyu sormaktan kurtarır.

Eski DWG sürümünde kaydetme: SAVEAS adım adım

Tek bir dosyayı eski biçime çevirmenin en kısa yolu farklı kaydetmektir. AutoCAD ve GstarCAD'de adımlar neredeyse aynıdır:

1. Dosyayı açın ve komut satırına SAVEAS yazın (kısayol Ctrl+Shift+S).
2. Açılan pencerede "Dosya türü" listesinden hedef biçimi seçin; örneğin AutoCAD 2013/LT2013 Drawing (*.dwg).
3. Dosya adını değiştirin. Aynı adla üzerine kaydetmek yerine sonuna biçimi ekleyin: S-03_Kolon_Aplikasyon_v2013.dwg.
4. Kaydedin ve dosyayı bir kez kapatıp yeniden açarak kontrol edin.

Burada dikkat edilecek nokta şudur: SAVEAS sonrası açık olan çizim artık eski biçimdeki dosyadır. Çalışmaya devam ederseniz değişiklikleri eski biçimdeki kopyaya yazarsınız. Bu yüzden asıl çalışma dosyanızı güncel biçimde tutun, eski biçimi yalnızca gönderim kopyası olarak üretin.

Dosya göndermeden önce gereksiz katman, blok ve stil tanımlarını temizlemek dosyayı küçültür ve karşı tarafta açılmayı hızlandırır. Bunun için DWG dosyası şişmesi ve temizlik yazımızdaki PURGE ve AUDIT adımlarını uygulayabilirsiniz.

Varsayılan kaydetme formatı nasıl ayarlanır?

Bir proje boyunca sürekli eski sürüm kullanan bir ekiple çalışıyorsanız, her seferinde SAVEAS yapmak yerine varsayılan biçimi değiştirebilirsiniz:

1. OPTIONS (kısayol OP) komutunu çalıştırın.
2. Open and Save (Aç ve Kaydet) sekmesine geçin.
3. File Save bölümündeki "Save as" listesinden hedef biçimi seçin.
4. Tamam deyin. Bundan sonra QSAVE ve Ctrl+S dosyaları bu biçimde yazar.

GstarCAD'de de aynı ayar Options penceresinin Open and Save sekmesindeki dosya kaydetme bölümünde bulunur. Bu ayar profil düzeyinde saklandığı için, ofis şablonu ve profil ayarlarını standartlaştırıyorsanız kaydetme biçimini de o listeye ekleyin. Şablon ve OPTIONS ayarlarının genel düzeni için AutoCAD birim, şablon ve ayarlar yazımız yol gösterir.

Ancak varsayılanı eski biçime çekmek kalıcı bir çözüm olarak önerilmez. Ekip içinde herkes güncel sürümdeyse, eski biçim yalnızca dışarıya gönderim için gerekir; varsayılanı düşürmek, ofis içindeki tüm dosyaları gereksiz yere eski biçime taşır.

Toplu dönüştürme: DWGCONVERT, eTransmit ve DWG TrueView

Bir pafta setinin tamamını, örneğin 40 paftalık bir statik projeyi, tek tek açıp kaydetmek zaman kaybıdır. AutoCAD bunun için birkaç araç sunar:

• DWGCONVERT: Bir dosya listesi oluşturup hepsini seçtiğiniz biçime topluca çevirir. Dönüştürülen dosyaları yerinde değiştirebilir, ayrı bir klasöre ya da ZIP arşivine yazabilir. Kullandığınız ayarları tekrar kullanmak üzere kaydetmek de mümkündür.
• ETRANSMIT: Projeyi XREF'ler, yazı tipleri ve çizgi kalınlığı tablolarıyla birlikte paketler. Paket ayarlarında dosya biçimini seçerek tüm paketi eski sürüme çevirebilirsiniz. Dış referans kullanan paftalar için en güvenli gönderim yoludur.
• DWG TrueView: AutoCAD lisansı olmayan bir bilgisayarda bile dosyaları görüntülemenizi ve içindeki DWG Convert aracıyla toplu dönüştürmenizi sağlar.

XREF'li bir setin yalnızca ana dosyasını eski biçime çevirip göndermek sık yapılan bir hatadır: karşı taraf ana dosyayı açar ama referans dosyaları yeni biçimde kaldığı için yüklenmez. Dış referans yapısını AutoCAD XREF kullanımı yazımızda ayrıntılı anlattık.

Eski sürüme kaydederken neler kaybolabilir?

Eski biçim, kendisinden sonra eklenen özellikleri bilmez. Program bu nesneleri ya basitleştirir ya da eski sürümde düzenlenemeyen bir biçimde saklar. Statik paftada en çok karşılaşılan durumlar:

Bu kayıplar dosyanızın güncel biçimdeki aslını etkilemez; yalnızca eski biçimdeki kopyada olur. Bu da "asıl dosya güncel, gönderim kopyası eski" kuralının neden önemli olduğunu gösterir.

"Dosya açılmıyor" durumunda kontrol listesi

Gönderdiğiniz dosya karşı tarafta açılmıyorsa sürüm dışındaki nedenleri de elemek gerekir. Şu sırayla ilerleyin:

• Karşı tarafın program ve sürümünü öğrenin; tablodan hangi DWG biçimine düştüğünü belirleyin.
• Gönderdiğiniz dosyanın iç kodunu kontrol edin; gerçekten eski biçimde mi kaydedildi?
• Dosya e-posta veya bulut aktarımında yarım inmiş olabilir; boyutunu sizdeki asılla karşılaştırın.
• Dosya açılıyor ama hata veriyorsa RECOVER ve AUDIT deneyin; adımlar AutoCAD dosya kurtarma yazımızda.
• XREF'ler yüklenmiyorsa referans dosyalarının da aynı biçimde ve pakette olduğundan emin olun.
• Yazılar soru işareti veya farklı fontla görünüyorsa sorun sürüm değil, eksik yazı tipidir; eTransmit ile fontları da paketleyin.
• Karşı taraf başka bir programla çalışıyor ve dosya hiç açılmıyorsa, son çare olarak DXF gönderin. DWG ile DXF arasındaki fark için DWG ve DXF farkı yazımıza bakabilirsiniz.

AutoCAD ve GstarCAD arasında dosya alışverişi

AutoCAD ve GstarCAD aynı ofiste birlikte kullanılıyorsa, sürüm sorunu yine aynı kurala bağlıdır: iki program da aynı DWG biçim adlarını kullanır ve kaydetme penceresinde hedef biçimi seçebilirsiniz. Bir tarafın programı 2018 biçimini tanıyorsa, dosya iki yönde de doğrudan dolaşır. Özellikle eski bir sürümde kalmış bilgisayarlar varsa, ofis içinde "gönderim biçimi" olarak tek bir biçimi (çoğu durumda 2013 veya 2018) belirlemek en temiz yoldur.

GstarCAD'in DWG uyumu ve sürümleri hakkında genel bilgi için GstarCAD nedir, iki programın statik çizimdeki farkları için GstarCAD ve AutoCAD yazılarımızı okuyabilirsiniz.

Ofis için önerilen düzen

Dosya sürümü sorununu kalıcı olarak çözmek için birkaç basit kural yeterlidir:

1. Çalışma biçimi: Ofis içinde herkes programın güncel varsayılan biçiminde (bugün için 2018 biçimi) kaydeder.
2. Gönderim biçimi: Dışarıya giden paftalar için proje başında karşı tarafın sürümü sorulur ve gönderim biçimi iletişim listesine yazılır.
3. Dosya adı: Eski biçimde üretilen kopyalar adında biçimi taşır (_v2013 gibi) ve ayrı bir "gönderim" klasöründe tutulur.
4. Paketleme: XREF'li setler her zaman eTransmit ile, biçim dönüştürülerek gönderilir.
5. Kontrol: Gönderim kopyası bir kez açılıp metraj tabloları, ölçüler ve yazılar gözle kontrol edilir.

Bu düzen, proje teslimine birkaç dakika ekler ama şantiyeden veya kontrol mühendisinden gelen "dosya açılmıyor" dönüşlerini neredeyse tamamen ortadan kaldırır.